Cassatie doet de bezoldigingstheorie herleven

De bezoldigingstheorie wordt gebruikt voor de verantwoording van de aftrekbaarheid van bepaalde beroepskosten. Immers, in de mate er tegenover gemaakte kosten voordelen van alle aard staan (bv. voor gratis bewoning, voor gratis auto, ed.), krijgen die kosten de aard van bezoldigingen en zijn ze principieel aftrekbaar.

Twee negatieve Cassatie arresten

Het leek dat de bezoldigingstheorie zijn kracht verloren had. Immers op 20 juni 2013 en op 20 juni 2014 had het Hof van Cassatie de bezoldigingstheorie afgewezen en had het Hof de aftrek van de kosten verworpen omdat er geen bewezen prestaties van de bedrijfsleider tegenover stonden.

Hoopgevend arrest van Cassatie

Met een recent arrest heeft het Hof van Cassatie de bezoldigingstheorie in zijn eer hersteld (Hof van Cassatie, 13 november 2014).

Het ging over een doktersvennootschap - gespecialiseerd in neus- keel- en oorheelkunde - die een woonhuis ter beschikking had gesteld aan haar enige vennoot en zaakvoerder. De fiscus verwierp alle kosten in verband met die woning. Het Luiks hof van beroep (Luik, 23 oktober 2012) stond de aftrek wel toe. Het Hof van Cassatie bevestigt nu het beroepsarrest. De woning was gelegen in de nabijheid van het hospitaal waar de zaakvoerder werkzaam is). Deze terbeschikkingstelling vormt volgens Cassatie de tegenprestatie voor de activiteit die de zaakvoerder uitoefent binnen de vennootschap.

Moraal van het verhaal

De bezoldigingstheorie is nog steeds springlevend.

Werkelijke prestaties. Daar draait het nu om. Kan men aantonen dat het toegekende voordeel de tegenprestatie vormt voor de effectief door de bedrijfsleider geleverde werkzaamheden voor de vennootschap, dan zijn de daarbij gemaakte kosten aftrekbaar. In het tegenovergestelde zijn de kosten niet aftrekbaar.

Bizar onderscheid. Inderdaad. In vele vrije beroepenvennootschappen vormt de zaakvoerder quasi uitsluitend en alleen voor de belangrijkste inkomstenbron. Neem het voorbeeld van een arts. Een dokter werkt keihard voor zijn vennootschap en zorgt vaak voor 300.000 à 400.000 EUR  (soms nog pak meer) inkomsten voor zijn bvba. Het loon en alle voordelen van alle aard vergoeden toch zijn geleverde prestaties.  Waarom werkt die dokter anders dag en nacht voor zijn vennootschap? Voordelen van alle aard toekennen is een manier van salariëring van de bedrijfsleider. Dat levert inkomsten op voor de vennootschap. Trouwens, door een woning ter beschikking te stellen moet de vennootschap minder loon in geld uitbetalen aan haar bedrijfsleider.

Pro en contra. Jammer genoeg gaat de cassatierechtspraak omtrent de bezoldigingstheorie in twee richtingen, zowel in het voordeel als in het nadeel van de belastingplichtigen. Het is en blijft een feitenkwestie. Wie een rustige fiscale gemoedstoestand nastreeft, begint er best niet aan. Want vruchtgebruik op de zeedijk zorgt gegarandeerd voor fiscale miserie met de fiscus. Dat is quasi zeker en vaststaand. Maar de uitkomst van het geschil voorspellen is veel moeilijker.

Bron: arrest van het Hof van Cassatie van 13 november 2014, rolnr. F.13.0118.F/2