Zijn kosten voor aankoop en verkoop van aandelen fiscaal aftrekbaar?

Om aftrekbaar te zijn moeten kosten zijn gedaan of gedragen om belastbare inkomsten te verkrijgen of te behouden (art. 49 WIB92). In de praktijk stelt zich de vraag of de kosten ook aftrekbaar zijn wanneer de inkomsten vrijgesteld zijn van belasting.

Waarover gaat het?

Neem een vennootschap die vrij actief belegt in aandelen. Zij combineert call- en putopties op aandelen waarbij zij financieel meerwaarden realiseert. Meerwaarde op aandelen zijn evenwel voor een kleine vennootschap vrijgesteld van vennootschapsbelasting indien er minstens één jaar zit tussen de aankoop-  en de verkoopoperatie.  

Fiscaal levert de verkoop dus verlies op dat in mindering wordt gebracht van andere inkomsten van de vennootschap (kosten maar geen belastbare opbrengsten). Dat zijn de zogenaamde “cashdrainoperaties”. Kan de vennootschap de gemaakte transactiekosten om aandelen te kopen en te verkopen fiscaalvolledig in aftrek brengen? 

Kosten zijn aftrekbaar volgens de rechtspraak

In een geschil had de administratie die de aftrek van de call- en putoptiepremies verworpen omdat ze geen belastbare opbrengsten tegenover de gemaakte kosten stonden. De aandelenmeerwaarden waren immers vrijgesteld van vennootschapsbelasting. Maar zij krijgt hierin ongelijk (HvB. Antwerpen, 7 juni 2016) .

Het Hof van beroep van Antwerpen heeft gevonnist dat de kosten om aandelen te kopen en te verkopen wel degelijk aftrekbare kosten zijn, niettegenstaande meerwaarden op aandelen worden vrijgesteld in de vennootschapsbelasting.

Meerwaarden op aandelen zijn voor de vennootschap een principieel belastbare opbrengst. De daardoor veroorzaakte aangroei van het eigen vermogen wordt enkel in de belastingaangifte geneutraliseerd. Gezien het duidelijk gaat om een opbrengst - ook in fiscale zin - blijven de daarmee overeenstemmende kosten aftrekbaar. De fiscus heeft de aftrek ten onrechte verworpen.

Belang. Dit is positief nieuws voor alle vennootschappen die beleggen in aandelen en die de aandelen minsten één jaar in bezit houden. Zij kunnen perfect de gemaakte transactiekosten in aftrek nemen als beroepskosten – ook al is de gerealiseerde meerwaarde niet belastbaar.

Bij de verkoop binnen het jaar na de aankoop is de aandelenmeerwaarde niet vrijgesteld maar belastbaar tegen 25% + ACB. Hier stelt zich het probleem niet aangezien de opbrengsten belastbaar zijn.

BESLUIT. Kosten om aandelen te verwerven en te verkopen zijn fiscaal aftrekbaar, ook al is de daaruit gerealiseerde aandelen meerwaarde vrijgesteld van vennootschapsbelasting.