Eind 2015 besliste de Vlaamse Belastingdienst (VLABEL) dat er op een verzekeringsgift waarop al schenkbelasting werd betaald ook nog eens onderworpen wordt aan erfbelasting. Het strenge standpunt van Vlabel werd sterk bekritiseerd. Op 14 oktober 2016 heeft de Vlaamse regering een decreetsaanpassing goedgekeurd die het probleem gedeeltelijk zal verhelpen.

Verzekeringsgift als vermogensplanning

Beleggingsverzekeringen of zgn. Tak 21- of Tak 23-verzekeringen werden tot voor kort vaak gebruikt als instrument van vermogensplanning. Via een zgn. verzekeringsgift kon men nl. een dergelijke beleggingsverzekering schenken aan bijvoorbeeld de kinderen. De ouder als de verzekeringnemer-schenker, draagt dan zijn/haar rechten over aan de begiftigde, bv. de zoon, die de nieuwe verzekeringnemer wordt.

Typevoorbeeld is dat van een zgn. 'AAB-configuratie', waarbij ouder A optreedt als verzekeringnemer en verzekerde, en kind B als begunstigde bij overlijden. Als ouder A dan al zijn rechten overdraagt aan kind B, wordt B de facto de nieuwe verzekeringnemer en is de 'AAB-configuratie' overgegaan in een 'BAB-configuratie'

Door die schenking te registreren en er schenkingsrechten op te betalen, werd algemeen aangenomen dat er dan geen later geen successierechten meer betaald moesten worden bij de uitkering aan de begunstigde in geval van overlijden van de verzekerde. Maar de Vlaamse Belastingdienst volgt niet!

Eind 2015 besliste Vlabel om toch erfbelasting te heffen zo het contract geschonken is aan de oorspronkelijke begunstigde. Het maakt zelfs niet uit of u schenkbelasting betaald heeft of niet (beslissing nr. 15133 van 12.10.2015, aangevuld op 30.11.2015 en herbevestigd in standpunt nr. 15142 van 21.12.2015). Kortom, zelfs als er op de verzekeringsgift schenkbelasting werd betaald, is de begiftigde volgens Vlabel ook nog eens erfbelasting verschuldigd op de totale verzekeringsprestatie die hem naar aanleiding van het later overlijden van de verzekerde-schenker toevalt.

Dit standpunt geldt voor overlijdens sinds 01.03.2016, dus ook voor schenkingen die dateren van voor 01.03.2016.

Wettelijke oplossing op komst

Op 14.10.2016 keurde de Vlaamse regering een voorstel goed om een einde te maken aan de polemiek. Volgens het voorstel zal het bedrag waarop iemand reeds schenkbelasting betaalde, afgetrokken worden van het bedrag waarop hij/zij erfbelasting moet betalen. Zo betaalt de ouder-schenker nog enkel erfbelasting op het verschil tussen de uitkering bij overlijden en de waarde van de polis op het moment van de schenking.

Wie van plan is om het verzekeringscontract te schenken, wacht best totdat de Vlaamse Codex Fiscaliteit aangepast is en er meer duidelijkheid komt.