Bepaalde kleine vennootschappen met een gebroken boekjaar waren benadeeld met hun belaste reserves van aanslagjaar 2012. Ze vielen immers buiten de gunsten van zowel de zgn. vastklikoperatie als de bijzondere liquidatiereserve. Een vennootschap riep discriminatie in en trok daarmee naar het Grondwettelijk Hof. Met succes want het Grondwettelijk Hof gaf de vennootschap gelijk.

Bijzondere liquidatiereserve aj 2012

Gat tussen "vastklikken" en de bijzondere liquidatiereserve

Vastklikoperatie (art. 537 WIB92). Dit was een eenmalige overgangsmaatregel die vennootschappen de kans gaf om hun belaste reserves “vast te klikken” aan 10% roerende voorheffing en het netto stuk in kapitaal op te nemen (de zgn. “interne” vereffening genoemd). Beoogd werden de belaste reserves die te lezen stonden in de laatste jaarrekening die uiterlijk op 31 maart 2013 was goedgekeurd door de algemene vergadering der aandeelhouders.

Bijzondere liquidatiereserve. Een kleine vennootschap kon haar winst na belasting van de boekjaren verbonden aan aanslagjaar 2013 en aanslagjaar 2014 op een bijzondere liquidatiereserve zetten (art. 541 WIB 92). Daarop betaalde zij dan een afzonderlijke belasting van 10%.

Gat tussen beide gunstregimes van 10%. Een vennootschap met een gebroken boekjaar dat afsloot in het vierde kwartaal van 2012, bijvoorbeeld afsluitend op 31.11.2012, had meestal op 31.03.2013 de jaarrekening voor boekjaar 2011-2012 (aanslagjaar 2012) nog niet goedgekeurd. Voor de neerlegging van de jaarrekening had ze trouwens de tijd tot zeven maanden na de afsluitingsdatum van het boekjaar. Voor dat aanslagjaar 2012 viel zij volledig uit de boot: géén vastklikoperatie (jaarrekening niet goedgekeurd op 30.03.2013) en géén bijzondere liquidatiereserve (pas mogelijk voor aanslagjaar 2013 en 2014). De wetgever had deze toestand laten bestaan.

Grondwettelijk Hof, 17 februari 2017: discriminatie

Het wast te verwachten dat een getroffen vennootschap met gebroken boekjaar hiermee ging aankloppen bij het Grondwettelijk Hof. De benadeelde vennootschap vroeg de vernietiging aan artikel 541 WIB 92 inzake de bijzondere liquidatiereserve wegens schending van het grondwettelijk gewaardborgde gelijkheidsbeginsel (art. 10 en 11 Grondwet). Met succes want het Grondwettelijk Hof ging in op dat verzoek.

Technisch vernietigde het Grondwettelijk Hof artikel 541 WIB 92 in zoverre het sloeg op de jaarrekeningen van tot het boekjaar dat is verbonden aan het aanslagjaar 2012, wanneer de belaste reserves van dat aanslagjaar, gelet op de datum van de algemene vergadering, niet in aanmerking kwamen voor de regeling van de interne liquidatie. De rest van de wettelijke regeling blijft behouden.

De administratie of de rechter moeten aan benadeelde kleine vennootschappen de toepassing van het regime van de bijzondere liquidatiereserves alsnog toestaan voor het geheel of een gedeelte van de boekhoudkundige winst na belastingen dat verbonden is aan het aanslagjaar 2012.  Vereist is dat de vennootschap als klein kwalificeerde van dat aanslagjaar 2012.

Bezwaar indienen binnen bijzondere bezwaartemijn van 6 maanden

Het arrest van het Grondwettelijk Hof is een vernietigingsarrest met gezag van gewijsde. Inzake inkomstenbelastingen opent het arrest een nieuwe  bijzondere bezwaartermijn van 6 maanden vanaf het ogenblik van de bekendmaking van het arrest in het Belgisch Staatsblad.

Elke door die discriminatie benadeelde kleine vennootschap met een gebroken boekjaar die naast de vastklikoperatie greep, kan nu een bezwaarschrift indienen tegen de aanslag die was gevestigd voor het aanslagjaar 2012. Kijk na of u hiervoor in aanmerking komt. De vennootschap moet wel aantonen dat zij met de winst van dat aanslagjaar 2012 naast vastklikoperatie greep omdat de reserves – omwille van de datum van de algemene vergadering - nog niet op 31 maart 2013 door die vergadering konden worden goedgekeurd. De vennootschap zal dan ook de 10% heffing moeten storten opdat die reserves het etiket van “liquidatiereserves” kunnen krijgen. Zodoende kan de overgang naar de liquidatiereserves naadloos verlopen zonder dat er een jaartje van tussen viel.

Hopelijk verstrekt de administratie snel praktische richtlijnen ter uitvoering van het arrest van het Grondwettelijk Hof wat betreft de manier van aanleggen van een bijzondere liquidatiereserve en de bijhorende betaling van de anticipatieve heffing. Dan kunnen de benadeelde vennootschappen praktisch aan de slag.

BESLUIT

Bepaalde kleine vennootschappen met een gebroken boekjaar die géén gebruik konden maken van de  vastklikoperatie en de bijzondere liquidatiereserve mogen nu alsnog voor hun reserves van het aanslagjaar 2012 de bijzondere liquidatiereserve claimen dankzij het vernietigingsarrest van het Grondwettelijk Hof

Wilt u op de hoogte blijven van de fiscale actualiteit?

De fiscale club is een driemaandelijkse praktijkgerichte bespreking van de fiscale actualiteit inzake personenbelasting en vennootschapsbelasting.
De sprekers zijn Wim Van Kerchove en Tim Galloo.Bekijk het overzicht van onze 12 fiscale clubs op 10 locaties

Als clublid heeft u online toegang tot rekentools, praktijkgidsen, documentatie...
Bovendien geniet u van gratis catering op alle seminaries.